Τα τελευταία χρόνια, το σύμφωνο συμβίωσης έχει εξελιχθεί από μια «εναλλακτική» σε μια πρακτική για χιλιάδες ζευγάρια. Ο λόγος; Απλότητα, ταχύτητα και μια διαδικασία που σέβεται την ιδιωτικότητα, χωρίς τελετές και γραφειοκρατικά εμπόδια—με σχεδόν ίδια νομικά αποτελέσματα με τον γάμο.

Ο Κανόνας: Σήμερα, ζευγάρια κάθε ηλικίας και προφίλ, ετερόφυλα και ομόφυλα, στρέφονται σε αυτή τη λύση επειδή προσφέρει αυτό που χρειάζονται: ασφάλεια, ευελιξία και καθαρούς κανόνες.

1. Τι είναι στην πραγματικότητα;

Δεν αποτελεί μια «πρόχειρη λύση», αλλά έναν θεσμό που προσφέρει όλα τα δικαιώματα του γάμου, με λιγότερη πολυπλοκότητα.

Νομικός Ορισμός

Είναι μία συμβολαιογραφική πράξη μεταξύ δύο ενηλίκων που δημιουργεί οικογενειακή σχέση με πλήρη νομικά αποτελέσματα: από ασφαλιστικά και φορολογικά δικαιώματα μέχρι την προστασία των παιδιών. Κατοχυρώνεται πλήρως από τον Ν. 4356/2015.

2. Σύμφωνο ή Γάμος; Η Σύγκριση

Είναι το πιο συχνό ερώτημα. Ποιες είναι οι πραγματικές διαφορές;

Ομοιότητες
  • Ασφαλιστικά & Συνταξιοδοτικά: Πλήρης κάλυψη.
  • Εφορία: Δυνατότητα κοινής φορολογικής δήλωσης.
  • Παιδιά: Δικαιώματα σε παιδιά & Δυνατότητα τεκνοθεσίας.
  • Διατροφή: Δικαίωμα διατροφής μετά το χωρισμό.
Γιατί να το επιλέξετε
  • Ταχύτητα: Ολοκληρώνεται σε μία ημέρα. Χωρίς αναγγελίες, τελετές ή γραφειοκρατία.
  • Εύκολη Λύση: Λύνεται εξωδικαστικά σε συμβολαιογράφο. Χωρίς δικαστήρια και έξοδα διαζυγίου.
  • Κληρονομική Ευελιξία: Δυνατότητα παραίτησης από τη νόμιμη μοίρα.

3. Ποιοι μπορούν να υπογράψουν;

Ο νόμος είναι ξεκάθαρος: δύο ενήλικοι που έχουν πλήρη δικαιοπρακτική ικανότητα και δεν έχουν άλλο σύμφωνο ή γάμο σε ισχύ.

ΠΡΟΣΟΧΗ: Πότε είναι άκυρο (Ν. 4356/2015, Άρθρο 2);

«2. Δεν επιτρέπεται η σύναψη συμφώνου συμβίωσης: α) αν υπάρχει γάμος ή σύμφωνο συμβίωσης των ενδιαφερόμενων προσώπων ή του ενός από αυτά, β) μεταξύ συγγενών εξ αίματος σε ευθεία γραμμή απεριόριστα και εκ πλαγίου μέχρι και τον τέταρτο βαθμό.»

4. Η Διαδικασία: 3 Απλά Βήματα

Ξεχάστε τις πολύπλοκες διαδικασίες του γάμου. Εδώ τα πράγματα είναι απλά και γρήγορα.

1

Συλλογή Εγγράφων

Ταυτότητες (ή Διαβατήρια), ΑΦΜ και AMKA των δύο μερών. Διεύθυνση κατοικίας και επάγγελμα.

2

Υπογραφή

Συμβολαιογραφείο. Παρουσία και των δύο. Η διαδικασία διαρκεί περίπου 30 λεπτά.

3

Κατάθεση Ληξιαρχείο

Απαραίτητο βήμα για την ισχύ του. Κατατίθεται στο Ληξιαρχείο του τόπου κατοικίας από τον έναν εκ των δύο.

*Για αλλοδαπούς εκτός ΕΕ απαιτείται άδεια διαμονής ή «μπλε βεβαίωση» για τη νομιμότητα της παραμονής τους.

5. Δικαιώματα & Περιουσία

Από την ημέρα της κατάθεσης στο Ληξιαρχείο, δημιουργείται οικογενειακή μερίδα. Ένα κρίσιμο ζήτημα είναι το επώνυμο των παιδιών.

Παιδιά & Επώνυμο: Μπορεί να οριστεί ότι το παιδί θα φέρει το επώνυμο του ενός γονέα ή και των δύο (σύνθετο). Αν δεν υπάρξει ρητή δήλωση στο σύμφωνο, το παιδί λαμβάνει αυτόματα σύνθετο επώνυμο (και των δύο γονέων).

Τι γίνεται με την περιουσία;

Τα περιουσιακά στοιχεία που αποκτήθηκαν πριν από το σύμφωνο δεν επηρεάζονται. Για όσα αποκτηθούν μετά, τα μέρη επιλέγουν:

1. Επιλογές Περιουσίας
  • Κοινή περιουσία 50/50: Ό,τι αποκτάται ανήκει και στους δύο.
  • Αναλογική συμμετοχή: Ανάλογα με τη συμβολή του καθενός.
2. Εξ' ορισμού καθεστώς (χωρίς συμφωνία)

Αν δεν οριστεί τίποτα, ισχύει ο Πλήρης Διαχωρισμός. Ο καθένας κρατάει τα δικά του, με δικαίωμα συμμετοχής στα αποκτήματα (όπως και στον γάμο).

6. Πώς λύνεται το σύμφωνο;

Η λύση είναι εξαιρετικά απλή σε σχέση με το διαζύγιο. Υπάρχουν δύο τρόποι:

A

Συναινετική Λύση

Με κοινή πράξη στο συμβολαιογράφο. Είναι άμεση και λήγει την ίδια στιγμή.

B

Μονομερής Λύση

Με επίδοση πρόσκλησης με δικαστικό επιμελητή. Απαιτείται αναμονή 3 μηνών για να οριστικοποιηθεί.

Θέλετε μια διαδικασία γρήγορη οικονομική & ασφαλή; Κλείστε ραντεβού. Αναλαμβάνουμε την προετοιμασία και σύνταξη του συμφώνου συμβίωσης, προσαρμοσμένου στις δικές σας ανάγκες.

7. Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)

Οι βασικές ομοιότητες είναι τα ασφαλιστικά, φορολογικά και κληρονομικά δικαιώματα. Η βασική διαφορά έγκειται στην ευκολία λύσης του συμφώνου (χωρίς δικαστήριο) και στην ευελιξία της κληρονομικής μερίδας.

Το κόστος είναι προσιτό και καθορίζεται βάσει της ισχύουσας νομοθεσίας. Επικοινωνήστε μαζί μας για τον ακριβή υπολογισμό με βάση τα χαρακτηριστικά της δικής σας πράξης.

Όχι, η διαδικασία γίνεται απευθείας στον συμβολαιογράφο και απαραίτητα είστε παρόντες το ίδιο το ζευγάρι, ο χώρος μπορεί να είναι είτε το συμβολαιογραφείο ή όπου ό νόμος επιτρέπει την υπογραφή της συμβολαιογραφικής πράξης.

Ναι, σύμφωνα με το άρθρο 1 του Ν. 4356/2015, η συμφωνία αφορά δύο ενήλικα πρόσωπα, ανεξάρτητα από το φύλο τους.

Όχι, το σύμφωνο δεν μεταβάλλει το επώνυμο των μερών. Ωστόσο, ο καθένας μπορεί, εφόσον συγκατατίθεται ο άλλος, να χρησιμοποιεί στις κοινωνικές σχέσεις το επώνυμο του άλλου ή να το προσθέτει στο δικό του (Άρθρο 4).

Βάσει του άρθρου 10 του Ν. 4356/2015, το τέκνο φέρει το επώνυμο που επιλέγουν οι γονείς με κοινή δήλωσή τους στο σύμφωνο. Αν δεν υπάρξει δήλωση, το τέκνο αποκτά αυτοδικαίως σύνθετο επώνυμο, αποτελούμενο από τα επώνυμα και των δύο γονέων.

Εφαρμόζονται αναλόγως οι διατάξεις για τους συζύγους. Μια σημαντική διαφορά είναι ότι κατά την κατάρτιση του συμφώνου, το κάθε μέρος μπορεί να παραιτηθεί από το δικαίωμά του στη νόμιμη μοίρα (Άρθρο 8).

Χριστίνα Πάχου

Σχετικά με τη Συγγραφέα

Η Χριστίνα Πάχου είναι Συμβολαιογράφος Αθηνών με εξειδίκευση στο Οικογενειακό Δίκαιο, παρέχοντας συμβουλές για Σύμφωνα Συμβίωσης, Διαζύγια και Κληρονομικά ζητήματα.

  • ★ Συμβολαιογράφος Αθηνών
  • ★ Οικογενειακό Δίκαιο
Νομική Σημείωση: Το παρόν άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν υποκαθιστά τη νομική συμβουλή.
Σχετική Νομοθεσία: Ν. 4356/2015 (ΦΕΚ Α' 181/24-12-2015).